Czy wiesz, że już 1 filiżanka matchy dziennie pozwala realnie zniwelować ryzyko wystąpienia wielu chorób cywilizacyjnych? To właśnie między innymi dlatego jest tak chętnie wypijana przez wielu z nas. Matcha to prawdziwa skarbnica przeciwutleniaczy – wykazuje działanie przeciwstarzeniowe, wzmacnia odporność, zmniejsza stany zapalne, poprawia funkcje poznawcze. Co ciekawe, matcha w tradycji japońskiej pojawiła się już 800 lat temu dzięki buddyjskim mnichom, którzy stosowali ją w rytuałach medytacyjnych. To napój, jaki na przestrzeni lat stał się nieodłącznym symbolem kultury japońskiej, a dziś jest obecny niemalże w każdej europejskiej kawiarni. Jak wybrać swoją ulubioną matchę oraz w jaki sposób ją przygotowywać, aby zachwycała aromatem? Podpowiadamy!


Dlaczego warto pić matchę?
Zanim jednak pochylimy się nad rodzajami matchy, warto zastanowić się nad tym, dlaczego w ogóle warto ją pić. Jak się okazuje, regularne przyjmowanie matchy niesie ze sobą konkretne właściwości zdrowotne:
- dodaje energii,
- poprawia pamięć i koncentrację,
- chroni komórki przed stresem oksydacyjnym,
- sprzyja zachowaniu równowagi,
- delikatnie stymuluje metatabolizm,
- wzmacnia odporność,
- poprawia trawienie,
- spowalnia procesy starzenia się organizmu,
- może wspierać leczenie trądziku,
- dodaje skórze naturalnego „glow”,
- wspomaga krążenie,
- ułatwia pracę wątrobie.
Co zawiera matcha?
Dlaczego naturalna matcha jest tak wyjątkowa? Ponieważ to właśnie ją pije się wraz z całymi liścimi, w których zawartych jest całe mnóstwo cennych związków. Wśród nich znajdziemy:
- kofeinę – która działa dłużej oraz łagodniej w porównaniu do kawy,
- L-teaninę – naturalnie wyciszającą, uspokajającą układ nerwowy,
- katechiny – antyoksydanty, które chronią komórki przed procesami starzenia (warto wiedzieć, że matcha posiada kilkanaście razy więcej antyoksydantów niż zwykła zielona herbata!),
- chlorofil – wspierający oczyszczanie organizmu, odpowiedzialny za intensywnie zielony kolor matchy,
- witaminę A – wsparcie wzroku i skóry,
- witaminę C – stymulującą odporność,
- witaminy z grupy B – korzystnie działające na układ nerwowy,
- witaminę E – nazywaną „witaminą młodości”,
- magnez – poprawiający koncentrację,
- potas – dbający o prawidłową pracę mięśni,
- żelazo – transportujące tlen,
- cynk – pomagający organizmowi w szybszym reagowaniu na infekcje,
- błonnik – zapewniający uczucie sytości, zwiększający perystaltykę jelit.

Jakie są rodzaje matchy?
Do najpopularniejszych rodzajów matchy należą:
- Matcha ceremonialna – wyróżniająca się najwyższą jakością, jasnozieloną, wyrazistą barwą i łagodnym, pozbawionym goryczy smakiem. To matcha, w formie bardzo drobno zmielonego proszku, który będzie idealny do przygotowania herbaty w podstawowej wersji (z samą wodą, bez dodatków). Matcha ceremonialna to nie lada gratka dla koneserów zdrowej, zielonej herbaty oraz doskonały pomysł na elegancki prezent.
- Matcha tradycyjna (nazywana również „premium”) – to matcha o wciąż wysokiej jakości, jednak nie tak wysokiej jak matcha ceremonialna. Posiada zieloną, nieco ciemniejszą od ceremonialnej barwę, a w jej smaku może być wyczuwalna subtelna nuta goryczki. To propozycja, która spodoba się osobom, poszukującym balansu między ceną a jakością. Matchę tradycyjną wypijemy zarówno zalaną wodą, jak i mlekiem (tak zwane „matcha latte”).
- Matcha kulinarna – matcha, która nie jest zalecana do picia, a jaką z powodzeniem wykorzystamy w formie dodatku do deserów czy wypieków. Warto wiedzieć, że to właśnie matcha kulinarna posiada ciemny, czasem nieco żółtawy odcień oraz wyraźnie gorzki smak.
Na jakie właściwości matchy warto zwrócić uwagę przy wyborze?
Wybierając matchę dla siebie i swoich bliskich, warto zwrócić uwagę nie tylko na jej rodzaj, ale również na inne istotne kwestie:
- czy pochodzi z pierwszego zbioru – co zapewnia najdelikatniejszy smak i najwyższą zawartość cennej L-teainy,
- czy jest z Japonii,
- czy jej zapach jest świeży, nieziemisty,
- czy posiada intensywnie zielony kolor,
- czy nie posiada dodatków.

Jakie cechy machy powinny nas zaniepokoić?
- szary, żółty, brązowy kolor – co może świadczyć o jej nieświeżości lub niskiej jakości,
- ziemisty zapach lub brak zapachu – zwykle jest to wynik niewłaściwego przechowywania matchy,
- gorzki, „metaliczny” smak – efekt przeterminowania bądź niskiej jakości,
- proszek „zbity” w kawałki – jeśli proszek nie jest drobny i puszysty, matcha prawdopodobnie została źle zmielona lub jest już stara,
- skład z dodatkami – barwniki, cukier czy aromaty to produkty niewskazane w matchy.
Jakie napoje można zrobić z matchy?
Oprócz tradycyjnej, japońskiej herbaty – zalanej ciepłą wodą – przy pomocy matchy przygotujemy również inne, ciekawe napoje:
- matcha latte – połączenie matchy, mleka i opcjonalnie słodkiego dodatku (na przykład miodu). Matcha latte posiada subtelniejszy smak niż sama w sobie matcha, a dzięki wykorzystaniu różnego rodzaju przypraw i owoców możemy uzyskać między innymi matcha latte mango czy korzenną. W sklepach ekologicznych online znajdziemy dziś gotowe mieszanki do jej przygotowania – z matchą i napojem kokosowym w proszku – oraz matchę keto (z olejem MTC , erytrytolem i witaminą C).
- iced matcha (nazywana także „cold brew”) – matcha na zimno, doskonała na letnie, gorące dni. Aby uzyskać matchę w takiej wersji należy rozmieszać ją w zimnej wodzie lub mleku – najlepiej przy pomocy chasena.
- smoothie matcha – zblendowana matcha, owoce i mleko lub napój roślinny. Świetna propozycja dla osób, które chcą dostarczyć sobie solidnej dawki antyoksydantów już w pierwszym posiłku w ciągu dnia!
- matcha fizz – połączenie matchy z wodą gazowaną i – opcjonalnie – limonką. Ciekawym rozwiązaniem pozostaje także tonik z matchą. Niesamowicie orzeźwiające, w sam raz na lato!

Co ciekawe, matcha dodawana jest dziś do produktów i suplementów multifunkcyjnych – dlatego też w sklepach z łatwością znajdziemy dziś chociażby kolagen z matchą czy kawę z jej dodatkiem. Miłośników zdrowych słodyczy ucieszą krówki bezglutenowe z matchą, z kolei osoby lubiące szybkie i proste rozwiązania docenią shake w proszku o smaku matchy. Na śniadanie warto wybrać pożywną owsiankę błonnikową z daktylami, bananem i matchą.
Jak smakuje matcha?
Smak matchy najczęściej bywa porównywany do aromatu:
- trawy,
- umami,
- szpinaku,
- alg,
- migdałów i kasztanów (zwłaszcza matcha ceremonialna).
Aby „wyrobić” sobie opinię na temat tego czy matcha nam smakuje – warto wypróbować jej różne rodzaje i sposoby przygotowania (matcha z wodą, mlekiem, przyprawami, owocami).


Jak przygotować matchę?
Matcha posiada formę wygodnego proszku, który zalewa się około 7-80 mililitrami wody (nie wrzącej – najlepsza temperatura to 70-80 stopni Celsjusza). Nie bez powodu w sklepach ekologicznych online znajdziemy zestawy z matchą, czarką i chasenem (bambusowym mieszadełkiem). Aby prawidłowo przygotować pyszną zieloną herbatę w domowym zaciszu, powinniśmy:
- Podgrzać czarkę gorącą wodą – to ważny krok, który sprawia, że matcha utrzymuje odpowiednią temperaturę dłużej, nie wystyga. Podgrzanie czarki gorącą wodą, a następnie wylanie jej z naczynia, wpływa też na smak, który staje się przyjemnie łagodny.
- Wsypać matchę do czarki – dla jeszcze lepszego efektu warto przesiać herbatę przez małe sitko kuchenne. Ten krok sprawia, że konsystencja matchy stanie się gładka, bez grudek.
- Zalać wodą – utrzymaną we wskazanej wyżej temperaturze (matcha zalana wrzątkiem staje się gorzka, a działanie zawartych w niej antyoksydantów osłabia się).
- Ubijać chasenem, wykonując ruch w kształcie litery M lub W – przez około 30 sekund, do momentu pojawienia się pianki.

Tak przygotowana matcha jest gotowa do wypicia od razu. Smacznego!