Co to jest witamina E? – definicja
Witamina E - tokoferol - to grupa witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, której najważniejszą, a przy tym najlepiej przyswajalną formą dla człowieka jest alfa-tokoferol. Witamina E nie jest produkowana samodzielnie przed organizm – dlatego tak istotne pozostaje jej dostarczanie w pożywieniu oraz suplementacji. Ze względu na silne właściwości antyoksydacyjne oraz pozytywny wpływ na stan skóry - nazywana bywa „witaminą młodości”.
Jak działa witamina E? – działanie na organizm
Do najważniejszych funkcji witaminy E należą:
- ochrona komórek przed wolnymi rodnikami,
- regeneracja i nawilżenie skóry,
- spowalnianie procesów starzenia,
- zapobieganie zakrzepom,
- wsparcie wydolności mięśni,
- wzmacnianie odporności,
- stymulowanie płodności – szczególnie u panów,
- zachowywanie prawidłowego przebiegu rozwoju płodu,
- poprawa elastyczności naczyń krwionośnych.
Właściwości i korzyści stosowania witaminy E
Regularne przyjmowanie cennej witaminy E sprzyja zachowaniu młodości skóry na dłużej, wspiera pracę układu krwionośnego i mięśni oraz stymuluje naturalne mechanizmy obronne organizmu. Systematyczna suplementacja witaminy E wspiera także owulację oraz produkcję nasienia, a także dba o prawidłowy rozwój płodu. Dzięki temu, że chroni organizm przed stresem oksydacyjnym – wykazuje pozytywne działanie nie tylko na skórę, ale również wzrok.
Badania naukowe
Badanie dotyczące pozytywnego wpływu witaminy E na organizm człowieka, zostało opublikowane w serwisie Pubmed. Z zamieszczonych w tym miejscu danych wynika, że to właśnie witamina E jest silnym, lipofilnym antyoksydantem, który chroni błony komórkowe przed peroksydacją lipidów – czyli przed uszkodzeniem lipidów (głównych tłuszczy) przez wolne rodniki. Badanie wykazało, że dodanie „witaminy młodości” do diety osób z niedoborami tokoferolu – wynikającymi z zaburzeń wchłaniania tłuszczu – spowalnia progresję choroby Alzheimera oraz chroni seniorów przed infekcjami dróg oddechowych. Najnowsze badania, dotyczące wpływu witaminy E na organizm, mówią także o przeglądzie dostępnych badań klinicznych, jakiego dokonano. Według niego, to właśnie witamina E ma mieć duże znaczenie w zapobieganiu oraz leczeniu atopowego zapalenia skóry oraz łuszczycy. Co więcej, meta-analiza 44 randomizowanych badań kontrolowanych na temat wpływu witaminy E na jeszcze inny obszar – tym razem mięśni – przedstawiła niebudzące wątpliwości wyniki: jej regularna suplementacja obniżała markery uszkodzenia mięśni (szczególnie bezpośrednio po wysiłku), a rezultat był najsilniej widoczny u osób aktywnie trenujących.
Formy witaminy E
Witamina E dzieli się na 2 główne klasy: tokoferole (alfa, beta, gamma, delta) i tokotrienole (alfa, beta, gamma, delta). Wszystkie jej formy pozostają rozpuszczalne w tłuszczach oraz wykazują silne działanie przeciwutleniające. Pod kątem budowy tokotrienole różnią się od tokoferoli tym, że posiadają nienasycone łańcuchy boczne. Do najważniejszych form witaminy E należą alfa, z kolei do form o najmniejszej aktywności – delta.
Dawkowanie – jak stosować witaminę E?
Dawkowanie witaminy E – tokoferolu – zależy przede wszystkim od wieku, płci, ogólnej kondycji zdrowotnej. Przyjmuje się jednak, że dziennie:
- Dzieci powinny przyjmować witaminę E w dawce:
- 4 mg (noworodki – do 6. miesiąca życia),
- 5 mg (dzieci w wieku 7-12 miesięcy),
- 6 mg (dzieci w wieku 1-3 lata),
- 7 mg (dzieci w wieku 4-9 lat),
- 11 mg (dzieci w wieku 9-13 lat),
- 15 mg (dzieci i młodzież w wieku 14-18 lat).
- Dorośli powinni przyjmować witaminę E w dawce:
- 8 mg (kobiety),
- 10 mg (mężczyźni),
- 15-19 mg (kobiety w ciąży),
- 19 mg (kobiety karmiące),
- 20-50 mg (seniorzy),
- 50 do nawet 100 mg (sportowcy oraz osoby narażone na duży stres oksydacyjny).
Inne zalecenia przyjmowania witaminy E:
- Maksymalna dawka dzienna dla osoby dorosłej – 300 mg (niektóre źródła wskazują na dawkę nawet do 1000 mg).
- Najlepiej wraz z posiłkiem – ponieważ witamina E rozpuszcza się w tłuszczach.
- W regularnych odstępach czasu.
Skutki uboczne i przeciwwskazania stosowania witaminy E
Skutki uboczne przyjmowania witaminy E występują zwykle w sytuacji, kiedy mamy do czynienia z nadmiarem. Do najpopularniejszych skutków ubocznych należą:
- nudności,
- ból brzucha,
- ogólne osłabienie,
- ból głowy,
- zwiększona skłonność do krwawień i występowania siniaków,
- niewyraźne widzenie.
Dla kogo jest witamina E?
Witamina E może być szczególnie zalecana:
- osobom narażonym na stres oksydacyjny,
- sportowcom,
- osobom z problemami skórnymi,
- osobom z zaburzeniami wchłaniania tłuszczu,
- przebywającym na dietach niskotłuszczowych,
- seniorom,
- palaczom,
- osobom, mającym niedobory witaminy E.
FAQ – najczęstsze pytania
1. Czy witamina E jest na receptę?
Witaminę można znaleźć zarówno w wysokich stężeniach na receptę, jak i niższych – dostępnych między innymi w sklepach ekologicznych online, bez konieczności okazywania recepty.
2. Czy witamina E wchłania się przez skórę?
Witamina E wchłania się przez skórę – przenikając tym samym do jej głębszych warstw.
3. Czy witamina E jest dobra na skórę?
Tak, witamina E jest dobra na skórę – chroni ją przed szkodliwym działaniem wolnych rodników (opóźnia procesy starzenia), zapewnia nawilżenie i wygładzenie oraz przyspiesza regenerację.
4. Czy witamina E podnosi ciśnienie?
Witamina E zazwyczaj nie tylko nie podnosi ciśnienia, ale również sprzyja jego obniżaniu – dzięki właściwościom rozszerzającym naczynia krwionośne.
5. Jak długo stosować witaminę E?
Czas stosowania witaminy E zależy od indywidualnych potrzeb organizmu – zwykle jednak zaleca się, by suplementacja trwała około 3 miesięcy.
6. Jaka witamina E jest najlepsza?
Najlepsza witamina E to naturalny alfa-tokoferol, ponieważ uchodzi za najlepiej przyswajalny.
7. Jaka jest dzienna dawka witaminy E?
Dzienna zalecana dawka witaminy E dla zdrowej osoby dorosłej wynosi maksymalnie 300 mg (choć niektóre źródła wskazują na dawkę rzędu nawet 1000 mg).
8. Czy witaminę E można przedawkować?
Witaminę E, podobnie jak inne witaminy, można przedawkować – co objawia się między innymi nudnościami, bólem głowy, osłabieniem mięśni oraz ogólnym zmęczeniem.
9. Czy witaminę E można rozgryzać?
Witaminę E zwykle można rozgryzać – co sprzyja uzyskaniu nawilżenia błon śluzowych gardła. Czasem jednak rozgryzienie kapsułki sprawia, że staje się ona mniej skuteczna niż w przypadku połknięcia.
10. Czy witaminę E można brać w ciąży?
Tak, witaminę E można stosować w ciąży – zalecana dzienna dawka to 15-19 mg (dokładną dawkę ustala lekarz prowadzący ciążę).
Produkty zawierające witaminę E
Witaminę E znajdziemy w produktach takich jak:
- kapsułki – witamina E 400IU,
- kapsułki – D-alfa-tokoferol – 1000IU,
- kapsułki – witamina E + selen + piperyna,
- olejek – D-alfa-tokoferol z mieszanką tokoferoli,
- kapsułki miękkie – D-alfa-tokoferol z mieszanką tokoferoli, Gamma-tokoferolami i kompleksem zmieszanych tokotrienoli,
- kapsułki miękkie – witamina E 400IU (naturalny D-alfa-tokoferol z oleju słonecznikowego bez GMO),
- krople – witamina E z oliwą z oliwek extra virgin.
Podsumowanie
Witamina E:
-
nie jest produkowana samodzielnie przez organizm,
-
chroni skórę przed szkodliwym stresem oksydacyjnym,
-
zapewnia skórze regenerację i nawilżenie,
-
wspiera wydolność mięśni,
-
niweluje ryzyko powstawania zakrzepów,
-
powinna być przyjmowania wraz z posiłkiem – ze względu na rozpuszczalność w tłuszczach,
-
stymuluje płodność – szczególnie u mężczyzn,
-
dba o prawidłowy rozwój płodu,
-
uelastycznia naczynia krwionośne,
-
dzieli się na 2 główne klasy – tokoferole i tokotrienole,
-
wzmacnia odporność,
-
pozytywnie wpływa na wzrok.
